आद्य-आराध्य

युद्धाचा सातवा दिवस !

पुढे पहा

युद्धाचा सातवा दिवस !..

मनगाभारा

पुढे पहा

मानवाला भगवंतानं ‘मन’ दिल्यामुळे तो इतर योनींपेक्षा वैशिष्ट्यपूर्ण आहे. मनामध्ये विचारांचा अखंड प्रवाह चालू राहतो. मन एका जागी थांबत नाही. मन वार्‍यापेक्षाही चपळ आहे. एका क्षणात हजारो मैलांचा प्रवास करून परत येतं. या मनाचा थांग लागत नाही. ..

अस्मानी सुलतानी

पुढे पहा

इ.स.१९३२ च्या एप्रिल महिन्यात तीर्थयात्रेच्या निमित्ताने रामरायाची आज्ञा घेऊन रामदासांनी नाशिक सोडले. काही समर्थ चरित्रकारांच्या मते, रामदासांच्या तपाची बारा वर्षे पूर्ण होताच रामरायांची दृष्टांतात त्यांना आज्ञा झाली की, त्यांनी पायी फिरून, तीर्थयात्रा कराव्या व आपला देश न्याहाळून पाहावा...

श्रीकृष्ण कोपले !

पुढे पहा

पुढल्या दिवशी भीष्मांनी कौरव सैन्याची रचना ’गरुडहात’ केली, ज्यात चोचीच्या जागी स्वत: भीष्म होते आणि गुरु द्रोण व कृतवर्मा हे गरुडाचे दोन डोळे होते. अश्‍वत्थामा व कृप हे गरुडाच्या डोक्यापाशी होते. त्रिगर्त आणि जयद्रथ सैन्यासह मानेत सरसावले होते. मध्यभागी हृदयापाशी दुर्योधन, विंद, अनुविंद होते. तर शेपटीकडे कोसलराजा बृहद्बळ प्रचंड सैन्य घेऊन सज्ज होते...

जीवाचा अखंड प्रवास

पुढे पहा

सृष्टीमध्ये अशी व्यवस्था असते की, माणसाला देह टाकून, मृत्यूला सामोरं जावं लागतं. देह अनेक कारणानं सोडून द्यावा लागतो. भगवद्‍गीतेमध्ये भगवान श्रीकृष्णांनी अर्जुनाला उपदेश केला आहे...

दिवस दुसरा !

पुढे पहा

आजचे युद्ध अधिक भीषण असे होते. युद्धभूमी रक्ताच्या पाटाने रंगीत झाली होती. सर्वत्र माणसे, घोडे आणि हत्ती यांचे मृतदेह विखुरले होते. ..

अलौकिक अनाहत नाद...

पुढे पहा

पंचमहाभूतांचा प्रत्येकाचा गुणधर्म वेगवेगळा आहे. आकाश तत्त्वाचा ‘शब्द’ हा धर्म आहे. ‘ॐ’ हा पहिला शब्द! ॐकारामधून अनेक शब्द तयार झाले ॐकारामधून येणारा नाद अंतर्मनापर्यंत पोहोचतो. त्याची कंपने... स्पंदने जाणवतात. त्यामध्ये शक्ती आहे. ..

संत रामदास स्वामी आणि चमत्कार

पुढे पहा

संत आणि चमत्कारांचं नातं जवळचं आहे. प्रत्येक संताच्या नावावर काही ना काहीतरी चमत्कार सांगण्यात येतात, पण चमत्कार हे संतांचे व्यवच्छेदक लक्षण मानता येत नाही. ख्रिस्ती धर्मात ‘संत’ पदवी मिळवण्यासाठी त्या व्यक्तीच्या नावावर काही चमत्कार असावे लागतात. तसे हिंदू धर्मात नाही...

अन् युद्ध सुरु झाले...

पुढे पहा

कौरवांनीच युद्धाला सुरुवात केली. कौरवांचे सेनापती भीष्म आघाडीवर होते. दु:शासन पांडवांच्या सैन्याकडे निघाला. धृष्टद्युम्न आणि पांडव यांनी त्यांच्या हल्ल्यास विरोध केला, अतिशय भयानक दृश्य होते ते! सगळीकडून कानठळ्या बसतील असे आवाज येत होते. मोकाट सुटलेला सिंह जसा डरकाळ्या फोडतो, तशा आवाजात भीमगर्जना करत होता...

भगवद्‍गीता भाग - ३

पुढे पहा

अर्जुना, मी आणि तू पण अनेक जन्म घेतले आहेत. मला ते सर्व आठवत आहेत, तू मात्र विसरलास. मी अजन्मा आणि शाश्वत आहे. ..

गुरू आत्माराम

पुढे पहा

‘जन स्वभाव गोसावी’ या त्यांनी लिहिलेल्या प्रकरणात त्यांनी भोंदू साधूंवर टीका केली आहे. ‘यत्न तो देव जाणावा’ ही त्यांची उक्ती प्रसिद्ध आहे...

रुद्राक्ष - भक्ती... शक्ती... मुक्तीदाता

पुढे पहा

‘रुद्र’ हे शिवाचं नाव तर ‘अक्ष’ म्हणजे डोळा! शिवाची भक्ती करणारे रुद्राक्षाला शुभ मानतात. काशी क्षेत्री भगवान शंकर-शिवभक्तांना-उपासकांना ज्ञान आणि मोक्ष प्रदान करतात...

एकाजनार्दनी दत्त | वसे माझ्या हृदयांत।।

पुढे पहा

जनार्दन स्वामी हे थोर दत्तोपासक होते. यवन राजवटीमध्ये राहून ते आपली दत्तभक्ती करत होते. देवगिरीवर ते मोठ्या पदावर काम करत होते...

भगवद्गीता

पुढे पहा

कृष्णाने अर्जुनाचा रथ सैन्याच्या पुढे आणला. त्याच्या ध्वजावर हनुमान विराजित होते. धृतराष्ट्रपुत्र आणि पितामह भीष्मांनी रचलेला सेनाव्यूह त्याला दिसला. ..

समर्थ रामदासांची ध्येयनिश्चिती

पुढे पहा

संत रामदास स्वामींचे चरित्र ढोबळमानाने सर्व मराठी घरांतून माहीत असते. रामदासांचे मूळ नाव नारायण सूर्याजीपंत ठोसर. स्वतःच्या लग्नसमारंभातून पुरोहितांनी ‘सावधान’ म्हणताच रामदास पळाले. त्यावेळी रामदासांचे म्हणजेच नारायणाचे वय अकरा वर्षांचे होते. त्यांच्या या कृतीवर, तसेच इतर अनेक बाबतीत आक्षेप घेण्यात आले. ..

समर्थ रामदास - टीका आणि टीकाकार

पुढे पहा

समर्थ रामदासांनी नि:स्पृह महंत तयार करुन, त्यांना दूरवर पाठवून दिले होते. सत्ता म्लेंच्छांची असली, तरी या महंतांना आपली धार्मिक कृत्ये सांभाळून, समाज प्रबोधनाचे काम करावे लागे. ..

निसर्गाचं अलौकिक सामर्थ्य

पुढे पहा

निसर्ग संवाद साधणारा आहे. पशू, पक्षी आणि मानवाशी संवाद साधून, मैत्रीचा हात पुढे करतो. अनेक जीवांना जीवदान देतो. निसर्ग सकल सृष्टीला सजग करतो...

समर्थ रामदास आणि आम्ही...

पुढे पहा

समर्थ रामदास स्वामींसारखे अलौकिक व्यक्तिमत्त्व या महाराष्ट्राच्या भूमीत जन्माला आले आणि सतराव्या शतकात धार्मिकक्षेत्र, राजकारण, समाज संघटन, पारमार्थिक विचारांची वाङ्‌मय निर्मिती इत्यादी बाबतींत कायमचा ठसा उमटवून गेले यात शंका नाही...

ज्येष्ठांना मान!

पुढे पहा

रणभूमीवर अचानक शांतता पसरली. कारण सर्वांचे लक्ष युधिष्ठिराकडे लागले होते. त्याने आपले चिलखत आणि आयुधे उतरवली आणि अनवाणी पायांनी तो कौरवांच्या सैन्य तळाकडे चालू लागला. ..

वाणीचं वरदान...

पुढे पहा

भगवंतानं मानवाला वाणी प्रदान केली आहे. वाणीद्वारे एकमेकांशी संवाद साधला जातो. या वाणीचे चार प्रकार आहेत. परा, पश्यंती, मध्यमा आणि वैखरी. अशा वाणीच्या प्रकारांमधून भक्ती आकाराला येते. ..

महाभारतातील दिव्य अस्त्रे

पुढे पहा

मागील लेखात आपण सेना आणि व्यूहरचना यांविषयी थोडी माहिती घेतली. आता कुरुक्षेत्रावर वापरात आलेल्या अनेक अस्त्रांपैकी काही महत्त्वाच्या अस्त्रांविषयी माहिती घेऊया...

‘सकळ त्याजुनि भावें कास तुझी धरावी’

पुढे पहा

समाजाला सुसंस्कृत ठेवण्यासाठी गुढीपाडव्यापासून रामनवमीपर्यंत चालणार्‍या रामायणाची, रामपाठाची आहे. मरगळलेल्या मनाला भरकटलेल्या लोकांना सुपंथावर, सन्मार्गावर आणून संजीवनी प्रदान करणारं प्रभू श्रीरामाचं चरित्र आहे. ..

युद्धभूमी

पुढे पहा

कुरूक्षेत्रावर पांडवांनी पश्चिमेला तळ ठोकला, तर कौरव सैन्य भीष्मांच्या अधिपत्याखाली पूर्वेच्या बाजूस होते. अगदी पहाटे पहाटे पांडवांना कौरवांच्या सैन्यात पांढरीशुभ्र छत्री दिसली. ..

संतकृपाप्राप्त भाग्यशाली समाज

पुढे पहा

समाजामध्ये सहकार्याची भावना असणं आवश्यक आहे. एकमेकांना मदत करणं, साहाय्य करण गरजेचं आहे. समाजात अनेक व्याधींनी ग्रस्त आणि त्यामुळे त्रस्त असणारी माणसं आहेत...